Edese Vos
Het nieuwe college is voornemens om in heel Ede betaald parkeren in te voeren. Met de opbrengsten kunnen dan voorzieningen en grote bouwprojecten worden betaald. De plannen gaan veel verder dan tot nu toe bekend was – en treffen vrijwel elke Edenaar.
De vijf onderhandelende partijen – SGP, GemeenteBelangen, CDA, ChristenUnie en VVD – zijn het in grote lijnen eens over de invoering van betaald parkeren in vrijwel de gehele gemeente Ede. Dat blijkt uit een concepthoofdstuk van het coalitieakkoord dat de Edese Vos in handen kreeg.
Niet alleen de Enka-wijk, waar de invoering al was aangekondigd, maar ook wijken als Veldhuizen, Kernhem, Rietkampen en het centrum vallen onder het nieuwe stelsel. Bennekom wordt gelijkgesteld aan de Edese wijken.
Het buitengebied – Lunteren, Wekerom, Harskamp en Ederveen – blijft buiten de zones. Dat gold als harde eis van de SGP, die ondanks haar forse verkiezingswinst van negen zetels genoegen nam met slechts één wethouderspost. De partij bedong daarnaast een uitzondering voor kerkparkeren: op zondag tussen 9.00-12.00 uur en 16.30-19.30 uur is parkeren in de directe omgeving van kerken gratis. De maatregel geldt voor kerkterreinen en direct aangrenzende straten in heel Ede.
De kaart en de tarieven
Uit het uitgelekte document blijkt dat de gemeente werkt met vijf zones, elk met een eigen tarief voor bezoekers en een jaarvergunning voor bewoners.
Tabel met de voorgenomen parkeertarieven uit het interne concept-coalitieakkoord
Opvallend is Zone 5: het hele heidegebied, inclusief de Ginkel, Planken Wambuis en het dorp Otterlo, valt onder het hoogste tarief van €3,- per uur, met een jaarvergunning van €360.
Nationaal Park De Hoge Veluwe blijft buiten de parkeerzone omdat Seger baron van Voorst tot Voorst, directeur van het park, zijn eigen parkeertarieven wil blijven hanteren. Hij overweegt de parkeertarieven voor gehandicapte bezoekers per 1 juli te verhogen omdat andere bezoekers bij de entree van het park geklaagd zouden hebben over de overlast van mensen met een beperking. Eerder verdween al de kortingsregeling voor deze doelgroep.
Voor bewoners van de Enka-wijk is het nieuws een nieuwe tegenvaller. Zij hadden al te maken met de aangekondigde invoering van betaald parkeren rond het station – maar uit de plannen blijkt dat het stationsgebied onder Zone 5 valt. Hun ergste vrees wordt daarmee bewaarheid: zij gaan het hoogste tarief van heel Ede betalen.
Bewoners van Rietkampen – de wijk grenzend aan Ziekenhuis Gelderse Vallei – zijn juist de gelukkigen: zij vallen onder Zone 3 (Industrie), met een laag tarief van €0,80 per uur. Bezoekers aan het ziekenhuis worden daarmee bewust ontzien, zo luidt de toelichting in de concepttekst.
“Mensen van buiten betalen voor onze voorzieningen”
De financiële logica achter het plan is opvallend openhartig verwoord. Ede staat voor een financieel ravijn in 2028, met grote uitgaven in het vooruitzicht: de nieuwe brandweerkazerne bij de Peppelensteeg, het wedstrijdzwembad dat naar scheidend wethouder Peter de Pater zal worden vernoemd en de nieuwe wijk Doesburgerbroek inclusief de 30 miljoen euro kostende natuurcompensatie hiervoor. De OZB verhogen ligt politiek gevoelig. De hondenbelasting zit al aan haar plafond.
Betaald parkeren biedt uitkomst – mede omdat de lasten voor een groot deel neerslaan bij mensen van buiten Ede. Edenaren met een jaarvergunning zijn voordelig uit; toeristen op de Veluwe, bezoekers van evenementen en forensen uit de Randstad betalen het volle pond. Evenementen als de Airborne-herdenking en toekomstige grootschalige wielerwedstrijden worden in de concepttekst expliciet genoemd als “structurele inkomstenbron.”
Bij de gehanteerde tarieven raamt de gemeente de totale jaarlijkse parkeeropbrengst op meer dan €40 miljoen. Dat blijkt uit een financiële bijlage bij het document. Opvallend: de heide (Zone 5) levert met €10,4 miljoen aan losse parkeeropbrengsten meer op dan het centrum (€3,6 miljoen). Recreanten op de Veluwe betalen in dit scenario relatief meer dan Edese centrumbezoekers – en dat is precies de bedoeling.
Ambtenaren en raadsleden parkeren gratis
Medewerkers van de gemeente Ede, leden van het college en raadsleden ontvangen een passe-partout waarmee zij overal in de gemeente gratis en onbeperkt kunnen parkeren.
Intern wordt ook gehoopt op een bijeffect van een andere orde. Volgens een bron binnen de onderhandelingen mikt het nieuwe college op een eervolle vermelding in de Atlas voor Gemeenten – het jaarlijkse vergelijkingsonderzoek onder de vijftig grootste gemeenten. “Ede kan hiermee laten zien dat het de meest innovatieve parkeervisie van Nederland heeft,” aldus de bron.
“De Koersnota Mobiliteit vraagt om minder auto’s. De begroting vraagt om meer inkomsten. Betaald parkeren lost beide op – en de rekening ligt grotendeels bij mensen die hier niet wonen.”
– Uit het uitgelekte conceptakkoord
Het idee wordt intern toegeschreven aan wethouder Jan-Pieter van der Schans (CDA), die eerder al opviel met zijn hackaton om de stikstofcrisis op te lossen en zijn plannen voor 70 meter hoge woontorens. Hij staat bekend als iemand die onconventionele middelen niet schuwt en liet zich in de wandelgangen niet onbetuigd. “Laat er geen misverstand over bestaan: Ede is een echte stad. Net als Utrecht en Amsterdam. Met dit parkeerbeleid onderstrepen we dat.”
In de marge van het document is met de hand bijgeschreven: “Als dit werkt, kunnen we ook een vergunningplicht voor fietsparkeren overwegen.”
Interne en externe weerstand
Niet alle coalitiepartners waren direct enthousiast. De VVD aarzelde aanvankelijk, maar stemde uiteindelijk in – onder één voorwaarde: de maximumsnelheid binnen de bebouwde kom blijft 50 kilometer per uur. Een verlaging naar 30 km/u, zoals eerder was voorgesteld, komt er in Ede voorlopig niet. D66 en PRO Ede, voorstanders van dat plan, zijn met succes buiten het nieuwe college gehouden.
Voor de VVD was dit een absolute rode lijn. “Als mensen straks betalen voor een parkeerplaats, moeten ze minimaal snel kunnen doorrijden,” aldus een bron dicht bij de onderhandelingen. De partij bedong daarnaast het lage parkeertarief voor ondernemers op de industrieterreinen – Zone 3 wordt daarmee de goedkoopste zone van heel Ede.
De ChristenUnie had de grootste bezwaren. Maar SGP-fractievoorzitter Gerrit Flier liet in de wandelgangen weinig aan de verbeelding over. “De ChristenUnie mag blij zijn dat ze deel mag nemen aan het nieuwe college. Ze hebben twee zetels verloren. Dat geeft geen sterke onderhandelingspositie.”
Oud-raadslid Erik Wesselius van Mens en Milieu Ede, die zich voor de verkiezingen nog sterk maakte voor openbare coalitieonderhandelingen, liet weten dat het uitgelekte document zijn zorgen bevestigt. “Dit laat precies zien waarom transparantie zo belangrijk is. Edenaren worden voor voldongen feiten gesteld terwijl in de achterkamer alles al is besloten.” Wesselius, die naar verluidt zelf geen auto bezit, liet weten de invoering van betaald parkeren op zichzelf wel toe te juichen.
Forum voor Democratie sprak in een reactie van “kartelpolitiek”, “één groot complot vanuit de WEF” en “keihard bewijs dat ook de nieuwe coalitie zich laat leiden door de Sustainable Development Goals van de VN.”
Een woordvoerder van de gemeente liet desgevraagd weten “niet te reageren op gelekte stukken.”
“Ze zullen het ons wel vergeven”
Intern zou het nieuwe college zich weinig zorgen maken over de verwachte weerstand onder bewoners. Uit het document spreekt een zeker vertrouwen: de pijn is tijdelijk, de voordelen structureel.
Participatie is niet voorzien. Het nieuwe college rekent erop dat Edenaren hen dit wel zullen vergeven.
Ze zijn compleet gestoord in deze gemeenteraad!!
Wat een beleid!! Als ze dan dit doordrukken dan ook de ambtenaren en raadsleden laten betalen. Het is polarisatie als zij wel overal gratis mogen parkeren!! Ik vind het schandalig!
Is het de bedoeling dat ik voor mijn eigen deur moet gaan betalen?? Het is gewoon schofterig. Deze gemeente is er duidelijk niet voor haar burgers!
En dan vinden ze het gek dat zowel landelijk als op gemeente niveau het vertrouwen in de politiek daalt.
Wat ik me afvraag… als je een oprit hebt zoals vele huizen hier in de Zeeheldenbuurt en je auto staat daar, dan neem ik aan dat je dan ook geen vergunning moet hebben? En hoe zit dat in Kernhem dan? Daar hebben ze veel verzamelparkeeerplaatsen met een toegewezen plek voor de woningen… hoe gaan ze daar mee om?
Op eigen terrein heb je geen vergunning nodig. Op de verzamelparkeerplaats wel.
Waarom worden de bewoners gestraft voor het ondeskundige handelen van de gemeente. Zijn medewerkers van de gemeente speciale mensen dat deze vrij mag parkeren en parkeerplaatsen van betaalde bewoners innemen. Laat de gemeente speciale plaatsen maken voor hun medewerkers. Bijvoorbeeld een transferium voor deze mensen.
Nu is de/mijn maat vol!! Ik ga verhuizen naar een andere gemeente.
Als burger mag ik niet zeggen eigen volk eerst. Maar als gemeente mag je het zeggen en zelfs uitvoeren. Waar stond het in de verkiezings programma’s, of bij de stemwijzer dat betaald parkeren overal zal komen. Na de verkiezingen dan durven ze wel.
Helemaal mee eens Jeroen, ondemocratisch, achterbaks gedrag dus. En waarom ook de Bennekommers hiermee uitbuiten? Hier is geen parkeerprobleem. Omdat ze onze middenstand niet willen bevoordelen?
Ik vind het een prima plan. Ik hoop dat het een reden is voor familiebezoek van buitenaf om met een uurtje weer opgehoepeld te zijn. Have a beautiful day. 😉
Gaat weer lekker. Ff 160 euro per jaar aftikken. De burger mag het weer betalen. Hoe zit dat met mijn auto als ik ergens anders ga parkeren in de omgeving van het dorp?
Zoals wij de plannen begrijpen heb je voor de parkeerplaats in je straat een vergunning nodig en als je met de auto bij iemand anders in Ede op bezoek gaat, dan betaal je daar het uur- of dagtarief. Het idee is natuurlijk dat je dan gewoon met de fiets gaat. Dat is veel gezonder.
Ik vraag mij af of het gratis laten parkeren door ambtenaren, wethouders en raadsleden bevorderlijk is voor het draagvlak onder deze maatregelen – die ik overigens ondersteun.
En dan zeker een nieuw luxe raadhuis voor henzelf bouwen op de Hoge Veluwe?
Dat is pas vanaf 2027. Met hun relatiekaart hoeven raadsleden daar niet te betalen voor het parkeren.
Het is dat ik geen ambtenaar wil worden, anders had ik meteen bij de gemeente Ede gesolliciteerd. Wat een bizar plan. Betaald parkeren invoeren in heel Ede. Dit is niet meer of minder dan een nieuwe manier van incasseren.
Ede doet alsof dit nodig is vanwege parkeerdruk, maar die is er op heel veel plekken niet eens. Waarom moeten Ede en Bennekom er dan aan geloven?
En ondertussen wil Ede zich graag grootstedelijk voordoen, maar dit soort beleid laat vooral zien hoe dorps het nog is: generieke maatregelen zonder oog voor verschillen tussen wijken.
Nog erger: dit besluit lijkt allang genomen. Inspraak voelt weer als een formaliteit. Eerst bedenken wat je wilt, daarna kijken hoe je het verkoopt. Zo verlies je het vertrouwen van inwoners.
Gelukkig woon ik in het centrum en kan ik 6 auto’s kwijt op eigen terrein. Dat maakt mijn huis bij verkoop alleen maar aantrekkelijker. Maar dit beleid maakt Ede als geheel juist minder aantrekkelijk. Zo onaantrekkelijk zelfs dat vertrek naar elders een serieuze optie wordt.
Vrijheid voor onze kinderen is belangrijker dan vrij parkeren voor auto’s! Sinds vorig jaar hebben we in Nederland 10 miljoen auto’s. Om die ongebreidelde groei ten koste van de vrijheid van onze kinderen te stoppen moeten we hier zo snel mogelijk mee beginnen.
Er is nu een oplossing voor het parkeerprobleem gekomen; aan de zuidkant van de A12 komt een groot parkeerterrein vrij omdat de vergunning van het nieuwbouwproject niet gegeven wordt. Heel Ede kan daar parkeren en Noot gaat zijn busjes inzetten als shuttle service.
Is er ook nagedacht over bezoek? Mag dan ook iedereen bezoekersvergunningen aanvragen of is er een optie voor heel Ede? En mogen bewoners van de gemeente Ede met een vergunning dan gratis parkeren in parkeerzone Heide? En komen daar en overal dan parkeerautomaten? Wat kost dat? En bij restaurant Planken Wambuis? Wie gaat er handhaven?
Het lijkt me weer zo’n plan waar niet goed over nagedacht is. Zoals bepaalde verkeersoplossingen van de laatste jaren en misschien ook het nieuwe zwembad (ben ook nog aan het herstellen van het bericht dat het naar Peter de Pater genoemd gaat worden, wat een foute 1 aprilgrap is dat).
Zoals wij de plannen begrijpen gaan bezoekers het dagtarief betalen, ook op de heide. Je vergunning geldt voor één plek. De uitwerking waar precies parkeerautomaten komen en hoe er wordt gehandhaafd komt later.
Inderdaad bizar dat een zwembad naar een wethouder wordt vernoemd. De nieuwe brandweerkazerne gaat ook al de René Verhulst Kazerne heten. Wat is dan het volgende? De Bram van der Beek Nachtopvang? De Jan Pieter van der Schans Woonflat? Het Karin Bijl Cultuurhuis? De Arnold Versteeg Biocentrale? Moet niet veel gekker worden.
Geweldig, dit nieuws op een dag als vandaag! In een ander uitgelekt stuk, dat ik in mijn bezit heb, staat dat overwogen wordt het vergunningensysteem met terugwerkende kracht per 1-1-2026 in te voeren. We wachten het maar af…
🤣 Wat een goed uitgewerkt bericht, briljant… ik denk dat ik toch maar overstag ga en donateur word.
Wanneer je als college besluit om de buitendorpen (met toevallig veel SGP-achterban) niet te laten betalen voor parkeren… maar het buitendorp Bennekom (met een linkse partij als stemwinnaar) wel dit beleid oplegt… doe het dan of voor iedereen wel… of voor iedereen niet. Of zullen we massaal met z’n allen Harskamp, Wekerom en Lunteren als parkeerhub gaan gebruiken?
SGP betaalt uit andermans portemonnee.
SGP verzamelt stemmen in de dorpen om Ede heen, maar laat de stad Ede betalen (voor het begrotingstekort).
Ondertussen houdt ze heel slim eigen kiezers buiten schot. Kerkparkeren, “het buitengebied – Lunteren, Wekerom, Harskamp en Ederveen – blijft buiten de zones. Dat gold als harde eis van de SGP”
De legitimiteit van het bestuur wordt op deze manier twijfelachtig. Wellicht dat de vormende coalitie dit gegeven kan meenemen bij het verder vormgeven van het coalitieakkoord.
Wellicht een idee om stemmen uit het buitengebied NIET mee te laten tellen bij onderwerpen/besluiten die het buitengebied niet aangaan?
Als de coalitie daadwerkelijk van mening is dat de bezoekers van Ede (niet de bewoners) de rekening moeten betalen en dat overlast voorkomen de motivatie is; geef iedere bewoner dan een gratis vergunning voor eigen auto en een gratis vergunning om bezoek te laten parkeren. Beide zijn makkelijk in te regelen en daarmee zal het meeste protest wegvallen.