Sluipverkeer Binnenveld eindelijk aangepakt

Twee jaar na het eerste inwonerinitiatief is de kogel door de kerk: Ede en Wageningen sluiten het Binnenveld af voor doorgaand autoverkeer. Alleen bestemmingsverkeer en landbouwverkeer mogen er straks nog in. Het is de eerste grote proef met zo’n gebiedsbrede maatregel in Ede, bedoeld om sluipverkeer te weren en de verkeersveiligheid te verbeteren.

Wageningen nam het verkeersbesluit op 14 oktober 2025, Ede volgde op 28 oktober 2025. Het gaat om een proef van minimaal twee jaar. De essentie is simpel: niet langer via smalle erftoegangswegen snijden tussen A12, N233/Rijnbrug en de omliggende kernen, maar de daarvoor bedoelde gebiedsontsluitingswegen gebruiken.

Die keuze is onderbouwd met tellingen: in de ochtendspits is 57 procent van het verkeer doorgaand (gemiddeld 890 voertuigen), in de avondspits 47 procent (gemiddeld 1.090 voertuigen). Navigatie-apps duwen automobilisten nu nog vaak door het gebied – terwijl omrijden meestal slechts minuten kost.

Een uitvoering met tal van hobbels

De maatregel is onderdeel van een breder pakket dat in 2024 via een participatietraject met bewoners, ondernemers en belangenorganisaties is samengesteld: geslotenverklaring tegen sluipverkeer, bredere fietsstroken op hoofdroutes, enkele 30-km/u-zones en communicatie. Een deel daarvan is zichtbaar. Op de Maanderdijk, Kraatsweg en delen van de Bennekomsekade liggen inmiddels brede rode fietsstroken; volgens de gemeente halen automobilisten daar merkbaar ruimer in. In drie deelgebieden is 30 km/u besloten.

De uitvoering stokt wel op praktische punten: definitieve borden kennen lange levertijden, bermen zijn smal of liggen op riool, portalen passen niet overal. Tijdelijke borden zijn geplaatst; markeringen bij de zone-ingangen volgen in het voorjaar van 2026. Drempels en kruispuntplateaus worden aangepast en uitgebreid. Ede test 30-km/u-drempels die snelheid drukken zonder landbouwverkeer te frustreren; als de proef slaagt, worden ze op meer wegen aangelegd. Op de Meentdijk worden bij onderhoud alvast extra 60-km/u-drempels meegenomen. Rond de Kraatsschool komt een schoolzone met opvallende paaltjes op Rijnsteeg en Maanderdijk.

Les van de initiatiefnemers: ‘Zorg voor feiten en houd vol’

Het pakket komt rechtstreeks voort uit het inwonerinitiatief waarmee Binnenveld-bewoners in 2023 als eersten in Ede gebruikmaakten van de nieuwe inwoneragendering.

Arlette Lens, die samen met Dicky Evertsen het initiatief nam, zegt in een gesprek met ons dat het proces taai was – wekenlang handtekeningen ophalen en iedere stap kritisch volgen – maar dat het resultaat telt: “We zijn kritisch gebleven, maar nu is een schouderklopje aan Ede op zijn plaats. Het heeft lang geduurd, fijn dat het er nu ligt.” Haar terugblik is ook instructief voor andere bewoners die iets willen bereiken: zorg voor feiten, kaarten en een strak plan van aanpak; benut de formele route via raad en griffie; houd vol. Of zoals ze het formuleert: “Als je echt iets wilt, moet je van leer trekken – en voorbereid in de raad staan.”

Pijnpunten in de bestuurlijke lappendeken: Rhenen haakt af, handhaving is crux

De bestuurlijke lappendeken is nog niet weg. Rhenen haakte na druk vanuit ondernemers in Achterberg vooralsnog niet aan, waardoor het totale afgesloten gebied kleiner is dan beoogd en aan de randen verschuiving kan ontstaan. Veenendaal heeft in het Binnenveld geen eigen wegen en neemt daarom geen besluit, maar is vanwege de regionale stromen wél een factor.

Ede en Wageningen wachten daar nu niet langer op en voeren het regime op eigen grondgebied in. Politieadvies is positief, met de kanttekening die iedereen kent: handhaving op ‘bestemmingsverkeer’ is lastig. Lens ziet dat het kan werken als er af en toe zichtbaar gecontroleerd wordt – Wageningen doet dat al op enkele wegen – en dat mond-tot-mond snel effect heeft wanneer er boetes vallen. Maar zonder voelbare handhaving blijft de regel op veel momenten “op papier”.

In de praktijk schuurt het precies daar. In de Facebookgroep ‘Verkeerssituatie Bennekom 2025’ (bijna 3.000 leden) lopen de reacties uiteen van opluchting – “eindelijk een verstandig besluit”, “eindelijk veilig naar het werk fietsen” – tot scepsis en cynisme – “alles is toch bestemmingsverkeer”, “wie gaat dit controleren”.

Ook de bekende tegenstelling komt langs: boeren en breed landbouwverkeer horen in het landschap, maar tractoren zonder verlichting en hoge snelheden van auto’s leveren dagelijks spanningen op. Het beeld is helder: draagvlak is aanwezig, maar broos; geloofwaardigheid staat of valt met uitvoering en handhaving, én met hoe snel navigatiediensten de geslotenverklaring verwerken.

Basale veiligheid en leefbaarheid

Formeel is de procedure nog niet afgerond. Het Edese besluit is gepubliceerd; direct belanghebbenden hebben zes weken om bezwaar te maken. De gemeente verwacht inwerkingtreding begin 2026, als er geen gegronde bezwaren zijn. Tot die tijd blijft het zaak om zichtbaar te maken dat dit geen papieren maatregel is. Dat kan nuchter en meetbaar: maandelijkse telcijfers op een paar strategische punten, zicht op gemiddelde snelheden, conflicten en beleving, en een openbaar evaluatiemoment met bewoners, ondernemers en school om te kijken of de doelen worden gehaald. De afspraak om de proef minimaal twee jaar te monitoren biedt daarvoor een duidelijke kapstok.

Wie het Binnenveld kent, weet dat dit dossier niet draait om ‘geen verkeer voor de deur’, maar om basale veiligheid en leefbaarheid op wegen die die stromen niet horen te dragen. Het inwonerinitiatief heeft beleid in beweging gekregen – dat verdient erkenning – maar uitwerking en effect vragen hetzelfde vasthoudende realisme. Zie jij in jouw straat al minder sluipers en lagere snelheden, of verandert er nog weinig?