Marc van der Woude
De Edese gemeenteraad heeft een streep gezet door een voorstel om buitenslapen te verbieden. Het college wilde het verbod opnemen in de nieuwe Algemene Plaatselijke Verordening (APV) om meer juridische mogelijkheden te krijgen om in te grijpen bij tentenkampen en onveilige situaties. Een meerderheid van de raad vond de nieuwe bevoegdheid echter te verstrekkend.
Het geschrapte artikel 2:54 had de burgemeester de bevoegdheid moeten geven om buitenslapen in aangewezen gebieden tussen zonsondergang en zonsopgang te verbieden. Ook buiten die zones had optreden mogelijk moeten worden wanneer er sprake was van overlast of aantasting van het woon- en leefklimaat.
College: ‘Geen criminalisering, maar een handvat’
Volgens het college van B&W schieten de huidige regels tekort. Er werd specifiek verwezen naar een tentenkamp op het kazerneterrein in 2024 en situaties waarbij brandgevaar ontstond door kachels in tenten. Zonder dit nieuwe artikel zou de gemeente naar eigen zeggen “onvoldoende handvatten” hebben om op te treden.
Het college benadrukte herhaaldelijk dat het niet de bedoeling was om dakloosheid te criminaliseren. “Het is nadrukkelijk niet de bedoeling dat er boetes worden uitgeschreven,” liet de woordvoerder van burgemeester René Verhulst weten aan de Edese Vos. Het voorstel moest volgens het college vooral dienen als juridische basis om in uitzonderlijke situaties te kunnen ingrijpen en mensen makkelijker naar zorg door te geleiden.
Raad: ‘Handhaven vergroot problematiek juist’
Dat nam de politieke weerstand in de raad echter niet weg. Oppositiepartij D66 diende samen met PvdD, PRO én coalitiepartijen ChristenUnie, SGP en GemeenteBelangen een amendement in om het verbod volledig te schrappen.
Dat de ChristenUnie zich tegen het plan keerde, is opvallend. De partij levert met Bram van der Beek de wethouder die verantwoordelijk is voor de maatschappelijke opvang. Terwijl burgemeester Verhulst het verbod verdedigde vanuit het oogpunt van openbare orde en veiligheid, plaatste de ChristenUnie zich tegenover de lijn van de burgemeester door tegen dit specifieke juridische instrument te stemmen. In het amendement stellen de indieners dat het beboeten van buitenslapers “niet effectief” is en de problematiek voor deze doelgroep juist kan vergroten.
Structureel tekort aan opvangplekken
De discussie raakt aan een nijpend tekort in Ede. De recente ETHOS-telling bracht meer dan vierhonderd dak- en thuisloze personen in de gemeente in kaart. De nachtopvang beschikt over ongeveer twintig plekken. Hoewel niet al deze vierhonderd mensen direct een beroep doen op de nachtopvang – velen verblijven in tijdelijke netwerken of op vakantieparken – legde de raad de focus op de vraag: wat gebeurt er met mensen die nergens terechtkunnen?
De burgemeester stelde dat in zulke gevallen enkel zou worden opgetreden bij overlast of gevaar, en niet vanwege het buitenslapen op zich. De raad vond de extra juridische ruimte desondanks onwenselijk.
Met het schrappen van het verbod sneuvelt het meest gevoelige onderdeel van de nieuwe APV. De burgemeester behoudt zijn huidige bevoegdheden om in te grijpen bij overlast, maar een specifieke verbodsgrond voor buitenslapen komt er niet.
Daarmee blijft de fundamentele vraag bestaan: waar moeten mensen slapen als ze geen recht hebben op opvang, maar ook niet welkom zijn in de openbare ruimte?
Amendement is niet door de Christenunie geïnitieerd maar door D66. Wel waren wij erg blij met mede-indieners SGP, CU, PRO, PvdD en Gemeentebelangen.
Dat was niet geïmpliceerd, maar ik begrijp dat het zo wel kan overkomen. Heb de formulering in het artikel aangepast.
Dank je Marc.
Sommige dakloze mensen ervaren opvang en hulpverlening niet als oplossing maar als verlies van autonomie, veiligheid en waardigheid. Zij voelen zich niet gehoord door gemeente en instellingen en vinden dat beleid te veel óver hen wordt gemaakt in plaats van mét hen.
[geredigeerd voor leesbaarheid –red.]
De bij het artikel opgenomen foto lijkt in een gebied (bosgebied) te zijn genomen waar je al niet mag zijn tussen zonsondergang en -opgang. Voor zulke gebieden zijn er dan al handhavingsmogelijkheden vanuit dat oogpunt. Wellicht geldt dat ook voor andere gebieden en kan de handhaving met enige creativiteit toch meer doen dan men nu impliceert door zo’n expliciete regel te willen opnemen. Steeds specifiek moeten nadenken over een aanpak in een bepaalde situatie lijkt me goed voor de zorgvuldigheid van de uitvoering.
Langs het spoor bij het kazerneterrein slaapt momenteel weer iemand (nu meer verstopt) en het is zo’n ontzettende smeerbende…. Buiten slapen oké…. Maar ik zie herhaaldelijk dat het gepaard gaat met vervuiling…. Daarmee kweekt men geen sympathie en dat is jammer want het is best een lastige kwestie met meerdere kanten…
Helaas is dat echt zo. Ik probeer mensen erop aan te spreken. Zou houden we letterlijk de boel niet rustig. Je zult bij mijn tent zelfs een brandblusser en prullenbak vinden. Dakloosheid is in mijn ogen niet hoeven veranderen in een beest… (zelfs al voelen we ons soms zo behandeld)
Heel simpel. Zolang er gewoonweg veel te weinig betaalbare woningen zijn, moet dit gewoon kunnen. De landelijke politiek, met name de VVD, heeft een hele grote berg boter op het hoofd. Net als bij de vluchtelingen!