Marc van der Woude
De provincie Gelderland moet opnieuw onderzoeken of de biomassacentrale aan de Dwarsweg in Ede onder strengere milieuregels valt. Dat oordeelde de rechtbank in een zaak die was aangespannen door milieuorganisatie Mobilisation for the Environment (MOB).
Volgens de rechter is onvoldoende onderzocht waar de biomassa vandaan komt en of de installatie mogelijk onder Europese regels voor afvalverbranding valt.
Provincie moet opnieuw onderzoek doen
De zaak draait om de vraag onder welke regels de centrale valt. MOB had de provincie gevraagd om handhavend op te treden tegen exploitant Bio-Energie De Vallei. Volgens de organisatie zou de installatie mogelijk onder strengere Europese regels vallen die gelden voor afvalverbranding.
De provincie vond dat zij niet het bevoegd gezag was en stuurde het handhavingsverzoek daarom door naar de gemeente Ede. Volgens de rechtbank kon de provincie het verzoek niet zomaar doorschuiven naar de gemeente zonder dat beter te onderbouwen. De provincie moet nu opnieuw kijken naar het verzoek en beter onderzoeken hoe de centrale juridisch moet worden beoordeeld.
Herkomst biomassa speelt een belangrijke rol
Een belangrijk punt in de zaak is de herkomst van de biomassa die in de centrale wordt verbrand. Volgens de rechtbank kan alleen worden beoordeeld welke regels gelden als duidelijk is waar het hout vandaan komt en of dit juridisch als afval moet worden beschouwd.
Daarvoor moet de provincie volgens de rechter verder kijken dan alleen de contracten met leveranciers. Ook de oorsprong van het materiaal moet worden onderzocht.
Installaties vaak net onder vergunninggrens
De centrale in Ede maakt deel uit van een groter netwerk van biomassacentrales van energiebedrijf Energie voor Elkaar. Op meerdere locaties in Nederland hebben dergelijke installaties een vermogen net onder de grens van 15 megawatt. Boven die grens gelden strengere vergunningseisen.
Volgens jurist Stijn van Uffelen, die MOB in de zaak bijstond, is dat geen toeval. “Bij biomassacentrales zie je vaker dat installaties net onder die grens worden gebouwd,” zegt hij. “Maar Europese regels kijken niet alleen naar het vermogen, maar ook naar de hoeveelheid materiaal die wordt verbrand.”
Wat betekent de uitspraak voor Ede?
De rechtbank heeft niet vastgesteld dat de centrale in Ede illegaal opereert. Wel moet de provincie opnieuw beoordelen of de huidige vergunning voldoet en of nader onderzoek nodig is.
De uitspraak kan daarmee gevolgen hebben voor de manier waarop de centrale wordt gecontroleerd en mogelijk ook voor de regels waaronder zij opereert.
Mogelijk breder effect
Volgens Van Uffelen kan de uitspraak ook relevant zijn voor andere biomassacentrales in Nederland. In verschillende gemeenten staan installaties met vergelijkbare specificaties.
“Dit was bedoeld als proefproces,” zegt hij. “De vraag of Europese regels voor afvalverbranding van toepassing zijn, speelt op meer plekken.”
Ze moeten van goede huize komen als ze willen weten waar het hout vandaan komt. Er wordt veel mee gesjoemeld. Kijk naar Eerbeek, een heel beschermd bos gekapt voor onze biomassa centrale. Ook het hout uit Schotland waar jullie achter kwamen. Waar ik niets over lees is hoe de gezondheid en de luchtkwaliteit voor de omwonenden is. En vergunning voor 15 watt is kolder want in de winter komen ze capaciteit tekort en zetten ze er 4 a 5 diesel aggregaten erbij, deze zitten binnen de zone van 500 meter in het natura 2000 gebied. Daar waar wij alleen nog elektrische kranen mogen gebruiken wanneer nodig, zet de biomassa ze er gewoon bij, anders geen warmte voor de bewoners.
Er gaat miljoenen naar het warmtebedrijf, waarschijnlijk deelt de gemeente hier ook in mee, want zijn wij nou zo dom dat wij vragen blijven stellen en geen antwoord krijgen of is de gemeente dom dat ze gewoon in elke nieuwe ontwikkeling de eersten willen zijn en geen logische vragen meer stellen, maar hun ogen sluiten en volgen. De burgemeester is toch de burgervader van Ede, mijn vader beschermde ons altijd wanneer het om gezondheid ging, hij zit er voor ons niet voor de nieuwste snufjes. Frustrerend en een gevecht tegen je eigen gemeente…
Met dat inmiddels veel meer woningen verwarmd worden door deze biomassacentrale, o.a. de hele wijk Kernhem, is het gebruikte of afgenomen vermogen flink gestegen. Als de productiecapaciteit daarop is of wordt aangepast, wordt de grens van 15 megawatt overschreden en zijn strengere regels van toepassing.