Edese Vos
Ede legt de lat voor de energietransitie hoger dan het Rijk. De weg naar een klimaatneutrale toekomst roept wel vragen op over de kosten en de keuzevrijheid voor inwoners.
De ambitie van de gemeente Ede is helder: in 2030 moet de CO2-uitstoot met 60 procent zijn gedaald ten opzichte van 1990. Dat is een flinke schep bovenop de landelijke doelstelling van 55 procent. De koers is vastgelegd in de ‘Routekaart Klimaatneutraal 2050’. Hierin staat dat alle woningen uiteindelijk van het aardgas af gaan. Voor nieuwbouw is dit al de praktijk, maar bestaande woningen volgen de komende jaren stap voor stap.
De gekozen warmtemix
Voor de verwarming van de stad kiest de gemeente voor een mix: 45 procent warmtenetten, 45 procent eigen warmtepompen en 10 procent duurzaam gas voor bijvoorbeeld monumenten. Vooral in drukke gebieden zoals Ede-Stad heeft een warmtenet de voorkeur om het stroomnet niet te overbelasten. Zeven wijken worden als eerste onderzocht: De Laar, Wormshoef, Rietkampen, Zeeheldenbuurt, Vogelbuurt, Indische buurt en Bloemenbuurt.
De kosten voor de inwoner
Hoewel de gemeente subsidies en rijksbijdragen gebruikt, komt een groot deel van de kosten bij de inwoners terecht. De bedragen zijn fors: isolatie kan tussen de 5.000 en 30.000 euro kosten. Een warmtepomp kost na aftrek van subsidie vaak nog 15.000 tot 25.000 euro. Bij een warmtenet worden inwoners afhankelijk van één aanbieder, terwijl er nu nog geen harde prijsgaranties zijn.
Onzekerheden en weerstand
De plannen kennen ook risico’s. De gemeente hoopt het warmtenet te verwarmen met aardwarmte (geothermie), maar het is nog niet zeker of dat in de Edese bodem wel kan. Een reserveplan ontbreekt nog. Ook is er weerstand: uit een peiling bleek dat 46 procent van de deelnemers negatief denkt over warmtenetten. De gemeente merkt hierbij wel op dat deze groep deelnemers niet precies de hele Edese bevolking vertegenwoordigt. In een lezerspoll van de Edese Vos viel de animo nog lager uit.
Wat de raad nu beslist
Op 8 januari besprak de gemeenteraad de plannen tijdens een eerste vergadering. Raadsleden konden kritische vragen stellen en moties voorbereiden. De definitieve beslissing valt op 12 februari 2026. Als de raad akkoord gaat, kunnen inwoners nog zes weken lang officieel hun mening (zienswijze) geven. In het voorjaar van 2026 wordt het plan dan definitief. De keuzes die nu worden gemaakt, bepalen voor lange tijd hoe Edenaren hun huis verwarmen.
BELEIDSANALYSE – De Edese Vos analyseert de plannen van de gemeente in begrijpelijke taal. Wat is de impact ervan op de inwoners van Ede? 👉 Lees de analyse
Nav gesprekken en rapport Rietkampen. Behoorlijk onderbelicht is de optie om het aardgasnet te gaan gebruiken voor H2. Voor de industrie zijn er al de nodige studies gedaan maar ook concrete zaken gaande. Ook voor de bewoonde situaties zijn er pilots gaande. https://www.hynetwork.nl/kennisbank/artikel/het-aardgasnet-ombouwen-naar-waterstof-kan-dat-zomaar
Een paar jaar geleden is in Bennekom op meerdere plaatsen de metalen gasleiding vervangen door kunststof. Ook bij mijn woning, dus klaar voor de toekomst zou je denken. De mededeling was dat deze kunststofleidingen alles aan kunnen. Dus ook waterstof. Zit nog steeds te wachten tot ik een keer een seintje krijg dat ik mijn ketel kan laten ombouwen cq vervangen. Dat is wat mij betreft de enige betaalbare optie in plaats van gas. Waterstof dus. Het warmtenet van de gemeente Ede, dat stoppen ze maar ergens op een plek waar de zon niet schijnt. Machtsmisbruik en monopoliepositie. Daar zitten wij hier in Bennekom niet op te wachten.
De gemeente heeft in haar routekaart ruimte gehouden voor dit soort ontwikkelingen en de voortschrijdende inzichten die dat kan bieden.
Zoals vaker interesseert het de gemeente niet hoe bewoners denken en wat ze willen, als cijfers ze niet aanstaan zijn ze niet representatief en ze gaan gewoon door op een heilloze weg. Voorbeelden genoeg inmiddels.
Het sentiment is begrijpelijk, maar de routekaart biedt wel ruimte voor inwonersinitiatieven. In Rietkampen bijv. willen inwoners niet aangesloten worden op het warmtenet van het WBE en wordt er naar alternatieven gekeken. Je kunt de handschoen dus oppakken.
Op 12 februari stemt dus de raad. Waarom niet gewacht tot na de gemeenteraadsverkiezingen op 18 maart? In mijn ogen wederom een gemiste kans voor daadwerkelijk open gemeentepolitiek.
Waarom zouden beleidsbesluiten over de verkiezingen heen getild moeten worden? We hebben een democratisch gekozen functionerende gemeenteraad. Na de verkiezingen heb je relatief veel nieuwkomers die nog niet ingewerkt zijn. Leidt dat tot betere besluitvorming? De energietransitie is ook geen heet politiek hangijzer waarin een verkiezingsuitslag verschil gaat maken; in de basis vindt een grote meerderheid in de raad dat de klimaatdoelen (meer duurzaam, minder eindige grondstoffen) onvermijdelijk en zinvol zijn.
Helemaal mee eens, het zal met deze gemeenteraad, dit college weinig uitmaken of deze of een volgende gemeenteraad het besluit neemt. Voorgekookt lijkt het bij voorbaat al, want de broodnodige, correcte informatie ontbreekt aan alle kanten. Dus kiezer, slaap gerust verder, de gemeente waakt over u, want heeft het beste met u voor!
Welke “broodnodige, correcte informatie” ontbreekt volgens jou? De koers is op hoofdlijnen – met inachtneming van alle onzekerheden en technologische ontwikkelingen die in 25 jaar kunnen plaatsvinden – op zich wel helder toch? Heb je de analyse (pdf) gelezen? De belangrijkste pijnpunten, zoals het warmtenet incl. hoe inwoners regie kunnen houden op keuzes en kosten, zijn ook benoemd.
Ben het met je eens Lennart. Snel even voor de verkiezingen.
Enne, hoe zit het dan nu met de resultaten van het door ons allen gesubsidieerde onderzoek naar aardwarmte van dhr Zijderveld van warmtebedrijf Ede? Of mogen we daar nog niets van weten? Zijn deze tientallen miljoenen euro’s in diepe zakken terecht gekomen?
Hoezo moet Ede zonodig op het klimaat vooruitlopen. Het lijkt mij heel logisch dat de bewoners van Ede en omstreken hierin inspraak moeten krijgen. Het warmtenet Ede staat al jaren ter discussie – slecht beleid, geen inzage in de stukken, niet duidelijk qua wanbeleid. Plus vind ik dat je niet verplicht kan worden voor verplichte winkelnering. Ik wil zelf kiezen wat ik stook en hoeveel en met wat voor brandstof.
Ik snap dat mensen geen aansluiting op het huidige warmtenet willen. Maar om bij rijwoningen allemaal een warmtepomp te hebben geeft geheid geluidsoverlast. Ik heb een warmtepomp en die maakt aardig wat geluid tijdens vorst. De gemeente wil in de Rietkampen ook dat we warmtepompen krijgen. Ik voorzie echt problemen daarmee.
Ik ben geen regelaar om de kar te trekken voor een particulier warmtenetje. Zeg 1 straat of iets dergelijks. Meedenken wil ik wel. In Amsterdam is er een buurt die gemeenschappelijk aan de waterwarmtepomp gaat. Interessant verhaal al met al.
Je kan niet praten over een warmtepomp van 15.000 tot 25.000. Dat geldt voor een aardwarmtepomp. Een luchtwarmtepomp is aanzienlijk goedkoper. En een hybride kost nog minder. Zelf heb ik 6 jaar geleden gekozen voor een aardwarmtepomp en niet gekozen voor het warmtenet. Inmiddels kan ik zeggen dat ik het bijna “tergverdiend” heb. Dus jezelf goed verdiepen en laten informeren.