Allard Bijlsma
Ede verandert stap voor stap. Nieuwe woonwijken worden gepland, oude gebouwen krijgen een tweede bestemming en het landschap rond de stad verschuift langzaam. Maar wie houdt nog bij wat er allemaal gebeurt?
In deze rubriek volgt stadsgeograaf Allard Bijlsma voor de Edese Vos hoe Ede zich ontwikkelt – van bouwplannen en gebiedsvisies tot veranderingen in dorpen en buitengebied. Wat verdwijnt, wat verschijnt, en wat betekent dat voor het leven in Ede?
Noordstrook ENKA wordt heringericht
Al voor de kerst is gestart met het definitief inrichten van de Noordstrook tussen de ENKA-buurt en de spoorlijn. Inmiddels zijn er bomen geplant en stenen gelegd rond het Sijsseltviaduct. De strook langs het spoor is voorzien van de benodigde hoogteverschillen. De grote wadi ligt laag en de speelplekken voor kinderen liggen straks hoog.
Nieuwbouw Parc Clinckenbergh boven de grond
Na de afbraak van de oude Klinkenberg in de zomer van 2025 is in augustus gestart met de bouw van Parc Clinckenbergh en heeft een herstart plaatsgevonden van de bouw van het woonzorgcentrum. Lang was er weinig te zien, maar nu wordt aan de eerste verdieping gewerkt en krijg je een idee wat er hier gaat komen. Straks zitten in de hoogste toren negen woonlagen.
Parkeergarage domineert Polar Bearsplein
De auto bij het station parkeren kan nu nog alleen in het Mauritskwartier. Dat had natuurlijk zo moeten blijven, zeker omdat hier ook twee parkeergarages zijn gepland. Wat nu voor het station is gebouwd, ontneemt het zicht op het nieuwe station en het ziet eruit als een houtopslagloods. De prachtige stations-entree had een fraai(er) plein verdiend.
Weer een stukje Maanderzand klaar
Het ouderencomplex Maanderzand staat al 70 jaar op de plek waar het nu ook staat. Van het oude gebouw is echter al heel lang niets meer over, maar nu wordt ook de nieuwbouw alweer afgebroken. Dit wordt stukje bij beetje vervangen door nog nieuwere bouw. Binnenkort start de afbraak van het laatste stukje nieuwbouw, waarna er weer een nieuwe entree kan worden gebouwd. Voor de bouwers is het manoeuvreren binnen een beperkte ruimte.
Looproute station naar ENKA-buurt gereed
Nu de Hartogshof klaar is, wordt ook gewerkt aan de twee nieuwe looproutes vanaf de ENKA-buurt naar het station. Dit deel van het Polar Bearsplein is voorzien van grote plantenbakken, met brede zitplekken. Je kunt onderlangs de Hartogshof én omhoog richting de oude ENKA-fabriekshal. Deze laatste route kent nogal wat lussen voor wie een rolstoel of kinderwagen bij zich heeft.
‘Tijdelijke’ woningen aan Groenendaal
Woonstede heeft aan de Groenendaal een blok flexwoningen geplaatst. Het complex richt zich op kleine huishoudens, zoals starters: mensen die dringend een woning nodig hebben en werkende Oekraïense vluchtelingen die in Nederland willen blijven. De 15 appartementen zijn geschikt voor één tot drie personen en sluiten aan bij de woonwensen van jongvolwassenen. Gemiddeld is een woning 42,5 m2 groot.
Dit overzicht bestrijkt de periode van half januari tot half februari 2026. Meer wetenswaardigheden over Ede vind je op AtlasvanEde.nl.
Het is vandaag 2 jaar geleden dat het NS station met veel bombarie is geopend, maar dus nog steeds niet klaar. Ook de hoofduitgang aan de noordzijde is nog steeds “Even geduld, straks…” En het wordt er niet mooier op terwijl het zo mooi had kunnen worden.
De looproute station naar de ENKA-buurt is gereed. Er is helaas geen rekening gehouden met de bereikbaarheid van de hoofdingangen van de aangrenzende appartementen door hulpdiensten, pakketbezorgers of mindervalide bezoekers. Er kan geen enkel voertuig komen. Aflevering van goederen is onmogelijk. Menig bezorger kan het niet eens vinden. Zeker nu de kiss & ride bij het Polarbearsplein ook afgesloten is. Mindervaliden en senioren hebben klaarblijkelijk geen prioriteit in Ede. Het station zelf is voor deze doelgroepen ook al niet best bereikbaar met alle trappen en slecht functionerende roltrappen.
Gisteren, 24 maart ’26, mijn dochter naar het station gebracht met flinke reiskoffer. Of ik haar even bij Acousticum kan afzetten want vandaar is een pad naar het station gemaakt. Nou dat is goed gedaan zo’n bospad waar je dus niet met een rollator of reiskoffer overheen kunt. Denk dat een rolstoel er ook vastloopt. Heb het hele pad de koffer kunnen sjouwen want daar lopen kleinere wielen in vast. Wie verzint zoiets?
Gebruik de K&R aan de noordzijde van het station. Volg vanaf de Stationsweg de gele aanwijzingsborden “K >” en “K&R”, dan kom je bij een parkeerlusje om mensen af-/op te halen.
In dit geval zette ik iemand af maar meestal parkeert m’n dochter bij Acousticum en dan zeul je over zo’n gritpad, wat met een koffer o.i.d niet te doen is.
Bent u via de oude tijdelijke toegang gegaan, omhoog naar perron 1 en dan naar beneden via de trap, of een heel eind lopen naar de lift, of via de nieuwe tijdelijke toegang, via erg losliggend grit, maar wel direct naar de tunnel?
Ik kom er altijd met mijn vouwfiets en het was altijd een geploeter via de trap (de lift zit aan de verkeerde kant) en het grit, en is nu een geploeter via een rot-pad. Via de uitgang aan het eind van perron 1, aan de kant van het oude station, is misschien nog wel het comfortabelst. Moet je nog wel de trap op.
Vanaf het Acousticum is er een gravelpad gemaakt wat rechtstreeks in de centrale hal van station uitkomt.
Helaas is dit geen gravel maar zijn het losse steentjes, waardoor het slecht toegankelijk is voor alles met wielen.
Het opmerkelijke is dat dit langzaam omhooglopende pad in de oorspronkelijke plannen wel degelijk bedoeld was voor rolstoelen en mensen met rollators. Dat is dus ergens in de uitvoering goed misgegaan.