Marc van der Woude
Hoe vaak vergadert de Edese gemeenteraad in beslotenheid? Uit een overzicht van het afgelopen bestuurlijk jaar blijkt dat de uiteindelijke besluitvorming wel openbaar is, maar dat de voorbereiding op gevoelige dossiers vaak besloten plaatsvindt. Vooral bij grote dossiers zoals Doesburgerbroek en de Spoorzone is de informatievoorziening in de voorbereidende fase niet openbaar.
Na de vaststelling van het nieuwe geheimhoudingsprotocol in 2023 vroeg de Edese Vos de griffie om een overzicht van de praktijk. Hoe vaak wordt er in Ede daadwerkelijk besloten vergaderd en geheimhouding toegepast? Het overzicht bestrijkt de periode van 1 september 2024 tot 1 september 2025.
De cijfers: openbare besluitvorming
Uit het overzicht van de griffie blijkt dat de formele raadsvergaderingen consequent openbaar zijn:
- Besluitvormende vergaderingen: 16 bijeenkomsten – 0 besloten
- Oordeelvormende vergaderingen: 20 bijeenkomsten – 0 besloten
- Informatieve bijeenkomsten: 72 bijeenkomsten – 7 besloten (10%)
Hoewel de raad openbaar besluit, vergaderen de ondersteunende gremia – zoals de agendacommissie, het presidium en de auditcommissie – structureel besloten op basis van vastgestelde verordeningen. De formele besluitvorming vindt openbaar plaats, terwijl de organisatie en afstemming daarvan in besloten gremia gebeuren.
Besloten onderwerpen
De zeven besloten informatieve bijeenkomsten in deze periode betroffen onderwerpen met een duidelijke beleidsmatige of financiële lading. Het ging onder meer om de Spoorzone, de invulling van de Spreidingswet, de grondexploitatie Doesburgerbroek en interviews voor rekenkameronderzoeken.
Volgens de griffie wordt beslotenheid bij dergelijke bijeenkomsten voorgesteld door de agendacommissie. Aan het begin van de vergadering moeten de aanwezige raadsleden hier formeel mee instemmen.
Geheimhouding van documenten
Naast de vergaderingen is er de geheimhouding op documenten. In de onderzochte periode is geheimhouding opgelegd op meerdere college- en raadsstukken, veelal bij omvangrijke dossiers zoals grondexploitaties, financiële businesscases en handhavingsprocedures.
De geheimhouding wordt vastgelegd via een collegebesluit met een wettelijke grondslag uit de Wet open overheid (Woo). De termijnen voor deze geheimhouding lopen uiteen en reiken in specifieke gevallen tot 2030 of zelfs 2045. In het afgelopen jaar is geheimhouding één keer formeel opgeheven door de gemeenteraad, waarna het betreffende document alsnog openbaar werd.
Procedureel op orde, inhoudelijk besloten
Het beeld dat uit dit jaaroverzicht naar voren komt, is eenduidig: de procedures uit het geheimhoudingsprotocol van 2023 worden gevolgd. De juridische borging is daarmee conform de huidige regels ingericht.
Tegelijkertijd bevestigen de cijfers dat de vroege fase van beleidsvoorbereiding en de afweging van financiële risico’s regelmatig buiten het directe publieke zicht plaatsvinden. Dit roept de vraag op in hoeverre inwoners in staat zijn om beleidsafwegingen te volgen op het moment dat deze nog beïnvloedbaar zijn.
In een eerder artikel beschreef de Edese Vos de totstandkoming van het nieuwe geheimhoudingsprotocol. Dit overzicht van de praktijk completeert het beeld van de huidige omgang met openbaarheid en beslotenheid in Ede.
Bron: Op verzoek van de Edese Vos stelde de griffie dit overzicht samen over de periode 1 september 2024 – 1 september 2025. Klik op de afbeeldingen om ze te vergroten.
Schrijf een reactie